Güllə Atıcılığı
Güllə atıcılığı dünyada ən dəqiq və intizam tələb edən idman növlərindən biridir. Bu idman növü tapança, tüfəng və hərəkət edən hədəfə atış istiqamətlərini əhatə edir və Olimpiya Oyunlarının daimi proqramında yer alır. Atıcılıq zahirən sakit və hərəkətsiz görünsə də, əslində yüksək konsentrasiya, psixoloji davamlılıq və texniki sabitlik tələb edən mürəkkəb idman növüdür.
Güllə atıcılığında istifadə olunan silahlar əsasən üç kalibrə bölünür: pnevmatik (4.5 mm), kiçikkalibrli (5.6 mm) və bəzi yarışlarda böyükkalibrli silahlar. Pnevmatik silahlar hava ilə işləyir və 10 metr məsafədə tətbiq olunur. Bu növ həm kişilər, həm də qadınlar üçün Olimpiya proqramında mövcuddur. Kiçikkalibrli 5.6 mm silahlar isə əsasən 25 və 50 metr məsafələrdə istifadə edilir. Böyükkalibrli silahlar ISSF-in əsas olimpiya proqramında yer almır, lakin bəzi milli və xüsusi yarışlarda tətbiq oluna bilər.
Tapança yarışlarında idmançılar bir əllə atış edirlər. 10 metr hava tapançası növündə 60 atış icra olunur və nəticələr elektron sistem vasitəsilə 0.1 xal dəqiqliyi ilə hesablanır. 25 metr tapança yarışlarında isə həm dəqiqlik, həm də sürət mərhələsi mövcuddur. Xüsusilə sürətli atəş növündə idmançı qısa zaman ərzində bir neçə hədəfə atış etməlidir ki, bu da yüksək diqqət və koordinasiya tələb edir.
Tüfəng yarışları 10 və 50 metr məsafələrdə keçirilir. 10 metr hava tüfəngi ayaqüstə vəziyyətdə icra olunur və hədəfin mərkəzi son dərəcə kiçikdir – millimetrdən də kiçik ölçüdədir. 50 metr tüfəng yarışında isə idmançılar üç fərqli mövqedə – uzanan, dizüstə və ayaqüstə – atış edirlər. Bu növ həm fiziki dözümlülük, həm də texniki ustalıq baxımından ən çətin kateqoriyalardan sayılır.
Hərəkət edən hədəfə atış növündə isə hədəf müəyyən sürətlə sağa və ya sola hərəkət edir. 10 metr məsafədə pnevmatik tüfəngdən, 50 metr məsafədə isə kiçikkalibrli tüfəngdən istifadə olunur. Bu istiqamət sürətli qərarvermə və düzgün zamanlama tələb edir.
Güllə atıcılığı 1896-cı ildən etibarən Olimpiya Oyunlarının proqramına daxildir və hazırda kişi və qadın kateqoriyaları üzrə bərabər şəkildə təmsil olunur. Hər il dünya və Avropa çempionatları, Dünya Kuboku mərhələləri və müxtəlif beynəlxalq turnirlər keçirilir. Müasir yarışlarda elektron hədəf sistemləri istifadə edilir ki, bu da nəticələrin obyektiv və dəqiq hesablanmasını təmin edir.
Bu idman növünün əsas xüsusiyyəti ondan ibarətdir ki, burada fiziki gücdən daha çox sinir sisteminin sabitliyi, nəfəsin idarə olunması, diqqətin davamlılığı və tətik texnikası ön plana çıxır. Atıcı hər atış zamanı ürək döyüntüsünü, nəfəsini və ən kiçik bədən hərəkətini belə nəzarətdə saxlamalıdır. Məhz bu səbəbdən güllə atıcılığı həm fiziki, həm də zehni baxımdan yüksək hazırlıq tələb edən, ciddi intizam və məsuliyyət üzərində qurulan bir idman növü hesab olunur.